เป็นโรคไตเดินทางได้มั้ย?
ผู้ป่วยโรคไตเดินทางได้ไหม
โรคไตไม่ได้หมายความว่าคุณต้องหยุดใช้ชีวิต ผู้ป่วยจำนวนมากยังเดินทางทั้งในและต่างประเทศได้ สิ่งสำคัญคือควรปรึกษาแพทย์ก่อนวางแผนการเดินทางทุกครั้ง เพื่อให้แพทย์ประเมินความพร้อม ปรับแผนการรักษา และให้คำแนะนำเฉพาะสำหรับคุณ โดยเฉพาะหากต้องเดินทางไกลหรือไปต่างประเทศ
การเตรียมตัวเดินทางขณะรับล้างไตทางช่องท้อง (PD)
แม้การล้างไตทางช่องท้องช่วยให้ผู้ป่วยเดินทางท่องเที่ยวได้สะดวกขึ้น แต่จำเป็นต้องวางแผนเรื่องอุปกรณ์ล่วงหน้าอย่างรัดกุมตามแนวปฏิบัติ ดังนี้
- ประสานงานและสั่งส่งของล่วงหน้า: แจ้งทีมแพทย์ก่อนเดินทางทุกครั้ง โดยผู้ป่วยสามารถติดต่อให้จัดส่งน้ำยาและอุปกรณ์ล่วงหน้าไปยังที่พักปลายทางได้ และต้องเช็กให้ชัวร์ว่าของไปถึงก่อนที่คุณจะเดินทางไปถึง
- พกอุปกรณ์สำรองเผื่อฉุกเฉิน: ควรเตรียมชุดอุปกรณ์และน้ำยาล้างไตติดตัวไปเองให้เกินจำนวนวันเดินทางจริงอย่างน้อย 2-3 วัน เพื่อรับมือกับเหตุการณ์ไม่คาดคิด เช่น เที่ยวบินล่าช้า หรือรถติด
- เตรียมความพร้อมเมื่อไปต่างประเทศ: หากต้องเดินทางไปต่างแดน ต้องตรวจสอบระบบไฟฟ้า หัวปลั๊ก รวมถึงประเภทและข้อกำหนดของน้ำยา/สายต่อเครื่องล้างไตล่วงหน้า เพราะแต่ละประเทศอาจใช้ระบบที่ไม่เหมือนกัน
- การเดินทางระยะยาวควรใช้เครื่องล้างไตอัตโนมัติ (APD): หากต้องพักค้างคืนนานกว่า 1 สัปดาห์ แนะนำให้พกเครื่องล้างไตอัตโนมัติส่วนตัวไปด้วย และเมื่อถึงที่พัก ต้องจัดเตรียมพื้นที่สำหรับเปลี่ยนน้ำยาที่สะอาด ปลอดเชื้อ และมีแสงสว่างส่องถึงอย่างเพียงพอ

การเตรียมตัวเดินทางขณะฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม (HD)
หากผู้ป่วยที่ต้องฟอกเลือดกับศูนย์ไตเทียมและมีความจำเป็นต้องเดินทาง ควรวางแผนสำรองที่นั่งเพื่อฟอกเลือดล่วงหน้าอย่างรัดกุม ตามขั้นตอนต่อไปนี้
- จองล่วงหน้าอย่างน้อย 2 เดือน (8 สัปดาห์): ควรเริ่มประสานงานตั้งแต่เนิ่นๆ โดยปรึกษาทีมแพทย์ที่ดูแลอยู่เดิมให้ช่วยแนะนำศูนย์ไตเทียมปลายทาง และต้องจัดตารางเที่ยวบินหรือแผนการเดินทางให้สอดคล้องกับวันและเวลาที่ศูนย์เหล่านั้นว่าง
- ติดต่อสำรองไว้หลายๆ แห่ง: เนื่องจากเตียงฟอกเลือดในศูนย์เป้าหมายแรกอาจจะเต็ม จึงควรลิสต์และติดต่อศูนย์ไตเทียมในพื้นที่ใกล้เคียงเผื่อไว้ 2-3 แห่ง เพื่อเพิ่มโอกาสในการได้คิวรักษาตามวันที่ต้องการ
- เตรียมเอกสารประวัติการรักษา: ขอสำเนาประวัติการรักษา ใบส่งตัว และผลแล็บล่าสุดจากโรงพยาบาลเดิมติดตัวไว้หลายๆ ชุด เพราะศูนย์ไตเทียมแห่งใหม่จำเป็นต้องใช้ข้อมูลเหล่านี้เพื่อตั้งค่าเครื่องฟอกเลือดให้เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย
- แวะที่ศูนย์ฟอกเลือดทันทีเมื่อไปถึง: หากทำได้ เมื่อเดินทางไปถึงจุดหมายแล้ว แนะนำให้เข้าไปดูสถานที่และพูดคุยกับพยาบาลหรือเจ้าหน้าที่ประจำศูนย์ไตเทียมแห่งใหม่ก่อนวันฟอกจริง เพื่อตรวจสอบความพร้อมและช่วยลดความกังวลใจ
หากอยู่ในระหว่างรอคิวการปลูกถ่ายไต สามารถเดินทางได้ไหม
ผู้ป่วยที่อยู่ระหว่างรอคิวเปลี่ยนไตยังคงสามารถเดินทางท่องเที่ยวได้ตามปกติ แต่จำเป็นต้องแจ้งแผนการเดินทางให้ผู้ประสานงานการปลูกถ่ายไตทราบล่วงหน้าทุกครั้ง เพื่อร่วมกันประเมินว่าหากมีไตบริจาคที่เข้ากันได้ติดต่อเข้ามาในระหว่างทริป คุณจะสามารถเดินทางกลับมาเข้ารับการผ่าตัดได้ทันเวลาท่วงทีหรือไม่ ซึ่งหากจุดหมายปลายทางอยู่ไกลเกินไปจนกลับมาไม่ทัน คุณสามารถเลือกแจ้งขอปรับสถานะในระบบเป็น “พักคิวชั่วคราว” ในช่วงที่เดินทาง เพื่อไม่ให้เสียสิทธิ์ และค่อยกลับมาเปิดระบบรันคิวตามปกติอีกครั้งเมื่อเดินทางกลับถึงบ้านแล้ว
คำถามที่พบบ่อย
วิธีการรักษานี้ยืดหยุ่น ผู้ป่วยยังสามารถเดินทางไปเที่ยวต่างจังหวัดหรือต่างประเทศได้ตามปกติ โดยพกน้ำยาล้างไตไปด้วย
กรณีฟอกเลือด ต้องเช็คกับศูนย์ฟอกเลือดในประเทศนั้นๆ ก่อนว่ารับบริการได้หรือไม่ แต่หากล้างไตทางหน้าท้องสามารถพกน้ำยาไปเที่ยวด้วยได้
กรณีใช้เครื่องอัตโนมัติ สามารถเที่ยวได้หากที่พักมีไฟฟ้ารองรับ กรณีล้างด้วยมือเพียงเตรียมน้ำยาไปให้เพียงพอก็สามารถเดินทางได้